‘Boer zoekt chemicus’, een hippe slogan die vaak gebruikt wordt om de transitie naar de biobased economy te duiden. Want in de toekomst draait de economie niet meer op fossiele brandstoffen, maar heeft ze biomassa als grondstof.

Het is mooi te zien dat de boer en de chemicus elkaar steeds vaker weten te vinden:

De Plantbottle van Coca-Cola is een mooi voorbeeld van wat zo’n nieuwe relatie aan groene innovatie kan opleveren. De regionale ‘datingbijeenkomsten’ die volop georganiseerd worden, trekken nog wel voor een belangrijk deel technisch beta-vernuft. Waar blijven de beta-gammahuwelijken?

Wondere wereld

Het is inspirerend om een biobased ‘date’ bij te wonen. Zo was ik bijvoorbeeld op 19 april jl. bij het petrochemisch bedrijf SABIC. Zo’n date biedt een kijk in de wereld van de groene chemie. Wat te denken van Grassa!, dat eiwitten en vezels haalt uit gras voor toepassing in veevoeder en papier- en karton? Of Byosis dat restwarmte en CO2 van een biovergister van mest en maisstro benut voor de productie van bio-ethanol en algeneiwitten. De datingbijeenkomsten doen me soms een beetje denken aan de Wondere Wereld van Chriet Titulaer. Bioraffinage, co-vergisting, bio-katalyse. De techniek staat voor niets. De chemicus weet wel raad met het bietenblad, maisstro en gras, mede dankzij de expertise van onze Landbouwuniversiteit Wageningen.

Sociale innovatie

Maar als de molecuulstructuren en de technieken van het scherm zijn gerold, komen voorzichtig aan de vragen over het vinden van afzetmarkten en financiers. Of over de organisatie van de logistiek, gezien de vele leveranciers van biomassa en de seizoenspreiding van het aanbod. Dan veer ik op, al kan ik met mijn beta-achtergrond zeker ook genieten van de magie van chemie. Hoe maken we hier gezamenlijk een businesscase van? En hoe kunnen we ook de grote groep MKB-agrobedrijven laten aanhaken? Biobased economy is een prachtvoorbeeld van een systeemtransitie die verder gaat dan alleen technologische innovatie. Minstens zo belangrijk is het slechten van institutionele, culturele en organisatorische belemmeringen, ofwel sociale innovatie. Maar helaas wordt er, ook bij SABIC, niet dieper op deze kant van de zaak ingegaan. Het zou dus mooi zijn als de biobased huwelijksmarkt verrijkt wordt met wat gamma-potentieel.

Leernetwerk

MVO Nederland werkt samen met Syntens en TNO aan een expeditie Sociale Innovatie in de topsectoren, in opdracht van het Ministerie van EL&I. In deze expeditie gaan bedrijven uit de diverse topsectoren in een leernetwerk actief aan de slag met een casus rondom sociale innovatie. Hierbij roep ik bedrijven uit de sectoren chemie en agrofood op om zich hiervoor aan te melden (m.vankampen@mvonederland.nl). Het is een uitgelezen mogelijkheid om wat beta-gamma-huwelijken te sluiten!

Gouden tips voor meer kruisbestuiving tussen techneuten en bedrijfsmensen? Reageer hieronder!

(zie ook www.pepperonline.nl)