Het is crisis. Daarom neemt u al een behoorlijke tijd geen jong talent meer aan. U bent niet de enige. De ‘old school’-aanpak van een aannamestop en een kaasschaafreorganisatie is bij veel organisaties weer uit de kast gehaald.

Het probleem: door de vergrijzing is het jonge talent straks, na de crisis, domweg verdwenen. ‘Last In First Out’ zorgt voor een verschraling van het jeugdig elan in de organisatie. Enige voordeel: u kunt alvast wennen aan een bedrijf met een hogere gemiddelde leeftijd.

Managers: 1 op de 7
Het kan ook anders! U kunt ook uw minst effectieve organisatieactiviteit aanpakken: het management. 1 miljoen mensen in Nederland zijn volgens eigen zeggen manager. Dat is 1 op de 7 werkende mensen.

Wat is het belang van de gemiddelde manager? In een redelijk voorspelbare wereld zijn managers verantwoordelijk voor een strategisch onderdeel van het bedrijf. Een radertje in het geheel, dat – bij juiste werking – zorgt voor een deel van de voorspelde productie, omzet en winst. Zolang alle managers hun doelen halen, kunnen CFO’s hun aandeelhouders of durfkapitalisten de voorspelde winstgroei beloven.

Ondertussen weten we beter. De voorspellingen van CFO’s blijken vaak net zo betrouwbaar als die van waarzegsters op een bazaar. De wereld is niet maakbaar. En het model van gedelegeerde verantwoordelijkheden is voor veel organisaties niet langer succesvol.

Managers: “het duurst en minst effectief”
De titel van dit blog heb ik niet zelf verzonnen, maar komt rechtstreeks van het artikel ‘First, let’s fire all the managers’ van Gary Hamel (een Amerikaanse managementgoeroe). Hij beredeneert dat management de duurste en minst effectieve bedrijfsactiviteit van uw organisatie is.

Moet u daarom direct al uw managers ontslaan? Nee. Maar vraag uzelf wel af: zijn de managers in mijn organisatie de ontwikkelaars van talenten? Of zijn ze bezig met ‘planning & control’? Zijn het ondernemers die met hun team samen inspelen op de dagelijks wijzigende wensen van klanten? Of vertalen ze decreten van boven naar beneden in eindeloze vergadersessies?

Geef ruimte aan mensen
Het kan ook anders! Ik heb nieuws voor u. Medewerkers, personeel, FTE’s, het zijn allemaal mensen. En deze mensen presteren het beste als ze de ruimte krijgen om hun vak uit te oefenen, als ze de ruimte krijgen om samen met de klant oplossingen te verzinnen.

Niet alleen worden medewerkers gelukkiger als ze ‘regelruimte’ krijgen, ze worden ook productiever en effectiever voor uw organisatie. Er zijn voorbeelden uit de praktijk te over, waarbij de snelle opkomst van Het Nieuwe Werken natuurlijk exemplarisch is.

Zonder managers
Maar er zijn ook bedrijven die nog een flinke stap verder gaan en hiermee een inkijkje geven in de toekomst van organisaties. MeursHRM werkt zonder managers, maar met portefeuillehouders die verantwoordelijk zijn voor een markt of een vakinhoudelijk onderdeel. De professionals in de organisatie zijn, als ZZP’ers, in te huren voor projecten.

Hoppenbrouwers Elektrotechniek heeft teams die werken voor klantengroepen of met gespecialiseerde technieken. De projectleider werkt als een ondernemer die alle talenten in zijn team heeft om een klant te kunnen bedienen. “Van een manager is nog nooit een medewerker gelukkig geworden”, zegt directeur Henny de Haas. “Als een team te groot wordt en een projectleider een manager dreigt te worden, dan splitsen we het team.”

De kracht van vakmanschap
Ik pleit niet voor anarchistische organisaties waar iedereen maar wat doet. Maar wel voor organisaties waar leiderschap los staat van de functie van manager. Ik geloof in de kracht van vakmanschap. In ruimte voor professionals om zijn klant op de best mogelijke manier te bedienen. Ik geloof in de kracht van mensen die afhankelijk van de situatie het leiderschap tonen om te innoveren en te veranderen. Daarvan worden mensen gelukkiger en organisaties sterker.