MVO Trendrapport

De zomer is een mooie tijd om terug te blikken en nieuwe ideeën uit te werken. In een aantal ‘zomerblogs’ deel ik mijn overpeinzingen. U mag er op een strand of zonnig terras vrijelijk over mee filosoferen. Reacties zijn welkom, maar pas na de zomer gaan we weer ‘echt’ aan het werk. 

Met veel bravoure presenteerden we in januari het MVO Trendrapport 2015. Nu is voorspellen altijd lastig, zeker als het om de toekomst gaat, maar onder een zomerse hemel kunnen we wellicht helderder zien of we in de winter een beetje op het goede spoor zaten.

We noteerden zeven trends. Zetten ze door of zaten we ernaast? Per trend geef ik een persoonlijk zomeroordeel, uiteraard ter discussie aan het zwembad.

  1. Van Winst naar Waarde. De discussie over MVO verschuift van ‘de dingen goed doen’ naar ‘de goede dingen doen’. Het oplossen van maatschappelijke vraagstukken wordt het uitgangspunt van bedrijven. Zomeroordeel: scherp gezien in de winter, deze trend zet onmiskenbaar door. Maar de afstand van de voorhoede op het gewone, traditionele bedrijfsleven wordt niet kleiner, blijkt ook uit de MVO Monitor. Veel bedrijven blijven hangen in voor de hand liggende activiteiten en volgen de discussie over duurzaamheid op te grote afstand.
  2. Exit Fossiel. De beprijzing van CO2, divestment in olie en schadeclaims door klimaatslachtoffers markeren het einde van het fossiele tijdperk. Zomeroordeel: Urgenda heeft de klimaatzaak gewonnen; dat bevestigt de trend. Toch gaat de omschakeling naar duurzame energie erg traag, vooral in Nederland. Kijk in uw vakantieland om u heen, en de kans is groot dat er daar meer gebruik gemaakt wordt van zon en wind dan thuis. Tenzij u naar Malta of Luxemburg reist, die landen doen het slechter dan Nederland.
  3. Smart Sustainability. ‘Duurzaam’ en ‘slim’ vallen steeds meer samen. Slim samenwerken, slimme meters, smartgrids en intelligente sensoren dragen bij aan kwaliteit van leven, energiebesparing en veiligheid. Zomeroordeel: deze trend hebben we wellicht nog onderschat. De overdonderende hoeveelheid voorbeelden en toepassingen van big data en ICT had een sterker verhaal in het Trendrapport zeker gerechtvaardigd. Samen met het KIVI gaat MVO Nederland onderzoeken hoe we Smart Sustainability verder vorm gaan geven.
  4. Het Potentieel van het Teveel. Alles wat over is of verspild dreigt te worden aan tijd, spullen, grondstoffen én sociaal kapitaal vormt steeds vaker de basis voor interessante verdienmodellen. Zomeroordeel: klopt als een bus. Bovendien lijkt de acceptatie voor delen, lenen en samendoen opeens sterk toegenomen te zijn. Of komt dat doordat het prachtige weer van de afgelopen tijd iedereen naar buiten lokt, waardoor mensen gezellig samen dingen gaan doen?
  5. Duurzaamheid verkoopt niet. Duurzame koplopers gebruiken de term duurzaamheid niet meer bij het vermarkten van hun product en vinden zo wél hun weg naar de consument. Zomeroordeel: op deze trend hebben we heel veel reacties gekregen, ook verbaasde: “jullie willen toch graag dat duurzaamheid wél verkoopt?” Toch hadden we het goed: succesvolle marketing gaat vaker over lokaal, goed of authentiek dan over ‘duurzaam’.
  6. Revolutie in de handelsketen. Traditionele ketens zitten vol duurzaamheidsrisico’s. Innovatieve bedrijven werken aan ketens met kansen. Zomeroordeel: onder deze trend beschreven we een aantal opkomende varianten van handelsstromen, zoals korte, lokale, circulaire en transparante ketens. Het overzicht lijkt ook in de zomerzon nog te kloppen, maar een dominante ontwikkelingsrichting zie ik nog niet. Veel ketens blijven lang en complex en alle varianten lopen door elkaar heen. Gelukkig is er wel de nieuwe risicochecker die inkopers helpt de keten te doorgronden.
  7. Duurzaam = dat je lang meegaat. Ieder mens tot zijn recht laten komen, ongeacht leeftijd, gezondheid of beperkingen, dat is pas écht duurzaam. Toekomstgerichte ondernemers geven ieder talent een kans en werken aan een inclusieve samenleving. Zomeroordeel: de wens was hier toch een beetje de vader van de gedachte. Gelukkig trekt de economie een beetje aan, maar nog steeds staan veel mensen te lang buiten spel. Het labbekakken-akkefietje deed de stemming geen goed. Mocht u in de zomer een uitdaging nodig hebben, denk dan eens na over de creatieve manieren om mensen aan het werk te krijgen en een inclusieve economie te realiseren, want ik zou het heel mooi vinden als deze trend alsnog uitkomt!

Alles bij elkaar staat het MVO Trendrapport 2015 nog als een huis, lijkt me. De trends zullen een zomerstorm beslist overleven; ik bestel met een gerust hart nog een ijsje voor de kinderen.