doll-1076186_1280

Tom kent een mop die hij al jaren vertelt op de werkvloer. Iedereen moet er altijd om lachen. Ook in zijn oude team – een zeer gemengd team met verschillende nationaliteiten, waaronder Antillianen – werd er hard gelachen om zijn grap.

Gastblog van Grethe van Geffen, eigenaar Seba cultuurmanagement, over discriminatie op de werkvloer.

De mop

Een Nederlander, een Engelsman en een Antilliaan zitten in een restaurant. Aan de overkant zit een man te eten die sterk op Jezus lijkt. De Nederlander zegt dat hij wel sterk op Jezus lijkt. “Ik ben Jezus”, zegt de man. “Dat treft”, zegt de Nederlander, “ik ben een goed katholiek en mocht je mij van mijn migraine kunnen afhelpen…” Jezus raakt zijn voorhoofd aan en meteen houdt de pijn op.
De Nederlander vertelt het verhaal aan zijn tafelgenoten en de Engelsman gaat nu op Jezus af: “Ik heb ongeneeslijke reuma, met uw genade zal ik genezen.” Jezus raakt de schouder van de Engelsman aan en hij is meteen van z’n kwaal verlost.
De Engelsman vertelt zijn verhaal aan de Antilliaan, maar die geeft geen krimp. Na een poosje komt Jezus aan de tafel en vraagt aan de Antilliaan: “Zeg vriend, heb jij geen enkele ziekte of pijn?” Waarop de Antilliaan zegt: “Waag het niet om mij aan te raken swa, ik zit in de ziektewet!”

Discriminatie

Maar op zijn nieuwe werk gaat het mis. Humbert – een Surinamer en de enige niet-autochtoon in het team – toont zich zeer gekwetst door de grap. Tom snapt er helemaal niks van, “hij is niet eens een Antilliaan!” Manager Mark gaat in gesprek met Tom en Humbert en probeert Humbert ervan te overtuigen dat het maar een grap was. Tom biedt zelfs zijn excuses aan. Het helpt niet. Humbert dient een klacht in bij P&O wegens discriminatie.

Waar ging het mis? Wat had manager Mark nog meer kunnen doen? De dynamiek in een team is altijd verschillend. Maar om goed te handelen in situaties als deze zijn er handige tips en trucs.

5 tips om discriminatie te bespreken

  1. Probeer niet te overtuigen, maar luister naar iedereen. Discriminatie zit in alle culturen heel diep. Bij degenen die zich gediscrimineerd voelen, maar ook bij degenen die ervan beschuldigd worden. Toon empathie.
  2. Manage niet de waarheid, maar de dynamiek. Ga met het team aan tafel en benoem de verschillen en de manier van omgaan met elkaar.
  3. Vaak komt discriminatie voort uit context en mechanismen, niet uit individuele gedragingen. In de praktijk werken mensen vaak goed samen. Hoe meer verschillen, hoe diverser de teams, dus hoe makkelijker het wordt.
  4. Mensen zijn verschillend. Werk aan meer kennis en vaardigheden in het omgaan met verschillen. En de voordelen van samenwerken met verschillende talenten.
  5. Stel regels voor gewenst gedrag. Overleg met elkaar waar de grens ligt. Zijn grappen over identiteit verboden? Of moeten mensen het zelf aangeven als een grap of situatie te ver gaat?

Diversiteit managen is mijn werk. En deze anekdote is afkomstig uit mijn dagelijkse praktijk. Manager Mark heeft deze casus aangedragen in een diversiteitstraining. “Ik weet wel dat dit me nooit meer overkomt,” zei hij. Hij had er een enorm gedoe mee gehad. P&O nam de zaak zeer serieus. Tom kreeg een ernstige schriftelijke waarschuwing en de stemming in zijn team was duurzaam verpest.

Te vaak wordt gedacht dat het vanzelf wel goed komt met diversiteit en behandelt men diversiteitsmanagement als incidentmanagement. Bewuste aandacht voor de aanwezige diversiteit in het personeelsbestand maakt het verschil tussen goede en slechte prestaties van diverse teams. Diversiteit is een voordeel, net zoals grappen een verrijking van het leven zijn, maar alleen door ze actief te managen profiteert u van de zo veel geprezen meerwaarde van verschil.

Meer weten over diversiteit op de werkvloer?